زندگينامه مختصر استاد سيد محمد يونس جعفري
استاد سيد محمد يونس جعفري فرزند سيد محمد فاروق جعفري در 27 سپتامبر 1930 برابر با 5 مهرماه 1309 در شهر دهلي متولد شد. عشق و علاقهاش به زبان فارسي که هنوز ديرگاهي از شکوه و رونق پيشين آن در شبه قاره نگذشته بود، باعث شد به تحصيل در زبان و ادب فارسي بپردازد. بنابراين وارد دانشگاه دهلي شد و درجه کارشناسي زبان و ادب فارسي را در سال 1335 و کارشناسيارشد اين رشته را در سال 1337 اخذ کرد. وي به تشويق استادان و دوستان براي ادامه تحصيل در مقطع دکتري در سال 1341 ش عازم ايران شد و در محضر استادان صاحبنامي چون بديعالزمان فروزانفر، محمد معين زينالعابدين موتمن، مجتبي مينوي و ديگر استادان دانشگاه تهران علم و دانش آموخت و سرانجام در سال 1343 از رساله دکتري خود درباره صائب تبريزي دفاع کرد.
استاد جعفري 37 سال در کالج ذاکر حسين دهلي به تدريس و آموزش زبان فارسي پرداخت و دانشجويان زيادي را در زبان و ادب فارسي پرورش داد که بسياري از اين افراد امروز خود به عنوان استاد در دانشگاههاي هند به تدريس و پژوهش اشتغال دارند. وي در سال 1374 از تدريس در کالج بازنشسته شد اما تا آخرين روزهاي زندگي همچنان به تصحيح و پژوهش و ترجمه آثار فارسي پرداخت.
استاد فقيد يونس جعفري به زبانهاي اردو (زبان مادري) فارسي، هندي و انگليسي تسلط کامل داشت و آثار بسياري در موضوعات تاريخ و زبان و ادب فارسي به اين زبانها تأليف و منتشر کرد. استاد، علاوه بر تصحيح و تأليف، در ترجمه نيز چيرهدست بود و چندين اثر را از فارسي به زبانهاي اردو و انگليسي ترجمه کرد که در اين ميان به ترجمه کتابهاي «فرهنگ برهنگي و برهنگي فرهنگي» از دکتر حداد عادل به زبان اردو، «زندگاني حضرت فاطمه زهرا(س)» اثر دکتر سيد جعفر شهيدي به زبان انگليسي و «ماشين در اسارت ماشينيسم» اثر دکتر شريعتي به زبان انگليسي ميتوان اشاره کرد.
تصحيح ابيات پراکنده صائب تبريزي، پادشاهنامه محمد وارث، مثنوي ابوطالب کليم، ديوان صائب، راماياناي منظوم ملا مسيح پانيپتي، شاهجهان نامه جلالاي طباطبايي و تاريخ شاهشجاع ميرمحمد معصوم بن حسن صالح از جمله آثاري است که توسط استاد جعفري تصحيح و منتشر شده است.
دکتر يونس جعفري به پاس 60 سال خدمات علمي ـ فرهنگي جوايز ارزشمندي همچون جايزه فارابي (1386)، جايزه سعدي توسط رايزني فرهنگي ايران ( 1385)، جايزه ويژه براي ترجمه توسط آکادمي اردو (1388) و جايزه غالب توسط بنياد غالب دهلوي ( 1388) دريافت کرد.
دکتر يونس جعفري در بامداد روز دوشنبه 8 شهريور يک هزار سيصد و نود و پنج در سن 86 سالگي در بيمارستان آپولوي دهلي بدورد حيات گفت.
این وبنوشت که در چهاردهم مرداد سال نود تولد یافت، حاصل دیدهها، شنیدهها و دانستههای ناچیز من درباره هند شگفتانگیز است.