پروفسور عبدالودود اظهر دهلوي استاد باسابقه و رئیس انجمن استادان فارسی هند در روز جمعه 9 مهر 95 دار فانی را وداع گفت

پروفسور عبدالودود أظهر دهلوي، استاد بازنشسته‌ی بخش زبان و ادبيات فارسي، دانشگاه جواهر لعل نهرو، دهلي‌نو، فرزند حاج محمّد عبدالمالك، در تاريخ دوم مارس 1936 ميلادي از پدري تاجر و مادري اهل علم و دانش در دهلي متولّد شد. تحصيلات ابتدايي و متوسطه را در مدرسه‌ی «دانشگاه ملّيّة اسلاميه» به پايان رسانید و در سال 1954م. وارد «دانشگاه دهلي» شد. در سال 1960م، موفّق به دريافت مدرک فوق ليسانس زبان فارسي از آن دانشگاه گرديد. سپس، به استخدام «دانشگاه دهلي» درآمد و به تدريس زبان فارسي پرداخت. در سال 1967م، براي ادامه‌ی تحصيل راهي ايران شد و مدّت 4 سال در «دانشگاه تهران» به تحصيل و تحقيق پرداخت. سرانجام، در سال 1971م، به أخذ دكتري زبان و ادبيّات فارسي از دانشگاه تهران نايل آمد. پايان نامه‌ی دكتراي وي، درباره‌ی «رامايانا كتاب مقدس هندوان» بوده و «بنياد فرهنگ ايران»، آن را در دو مجلّد به چاپ رسانيد.

پس از بازگشت از ايران، با سمت دانشياري در «دانشگاه جواهرلعل نهرو»، «دهلي‌نو» به تدريس زبان فارسي مشغول شد. او، مدّتي نيز رياست دانشكده‌ی زبان هاي خارجي را در «دانشگاه نهرو» به عهده داشت و بيشتر از دوازده نفر تحت راهنمايي وی، دوره‌ی دكتري خود را به پايان رسانده‌اند.

پروفسور «أظهر»، در سمينارهاي مختلف زبان و ادبيات فارسي كه در داخل و خارج «هند» برگزار شده است، شركت نموده و چندين مقاله در زمينه‌ی «فرهنگ و ادب فارسي» ارائه داده است. او، به پاس انجام خدمات ويژه در زمينه‌ی زبان و ادبيّات فارسي در سال 1988 ميلادي از «رئيس جمهور هند»، جايزه‌ی افتخاريِ زبان فارسي را كسب نمود.

استاد «أظهر» علاوه بر زبان فارسي، به زبان هاي انگليسي، اردو، هندي، عربي، پنجابي، فرانسوي و سانسكريت نيز آشنايي دارد. علاوه بر ايران، به كشورهاي افغانستان، نپال، پاكستان، فرانسه، آلمان، انگلستان، شوروي سابق و اندونزي نيز مسافرت كرده است. وي همچنين، عضو هيأت مديره‌ی مجلّه هاي «بياض»، «نامه‌ی غالب»، «ايندوايرانيكا» و «مجلّه‌ی تحقيقات فارسي دانشگاه اسلامي عليگره» بوده است.

تعدادي از كتب و مقالات استاد «أظهر دهلوي» كه به چاپ رسيده به شرح زير است:

کتاب ها:

  1. «رامايانا؛ كتاب مقدّس هندوان»، 2 جلد، بنياد فرهنگ ايران، تهران، 1973 م؛
  2. «تمايلات در ادبيّات فارسي جديد»، رساله‌ی فارسي، خانه‌ی فرهنگ ايران، دهلي‌نو، 1978 م؛
  3. «انقلاب و خلاقيت ايراني ها»، پروفسور «أظهر دهلوي» و پروفسور «آذرميدخت صفوي»، انتشارات روپا، دهلي نو، 2006 ميلادي.

مقالات:

  1. «فروغ فرّخزاد»، مجلّه‌ی آهنگ، دهلي، 1957م؛
  2. «عرفي شيرازي»، مجلّه‌ی برهان، دهلي، 1959م؛
  3. «سعدي شيرازي»، مجلّه‌ی ايندو ايرانيكا، كلكته؛
  4. «امير خسرو از لحاظ زبان‌شناسي و زبانداني»، مجلّه‌ی خراسان، كابل؛
  5. «امير خسرو»، سمينار حيدرآباد، 1973م؛
  6. «مطالعه‌ی تطبيقي شاهنامه و رامایانا»، مجلّه‌ی هند نو، تهران؛
  7. «گلستان سعدي، از لحاظ زبان‌شناسي و زبانداني»، ايندو ايرانيكا، كلكته؛
  8. «دقيقي در نگاه دانشمندان هندي»، مجلّه‌ی ادب، كابل؛
  9. «مثنوي مدو مالتي، سهم گجرات در زبان و ادبيّات فارسي» (اردو)؛
  10. «عناصر هندي در شعر هندو فارسي» (انگليسي)، چاپ در هامبورگ، آلمان؛
  11. «كتاب هاي مقدّس هندوان در زبان فارسي ـ روابط هند و ايران»، خانه‌ی فرهنگ، دهلي‌نو؛
  12. «مسايل زبان فارسي در شبه قارّه»، انتشارات مركز دانشگاهي، تهران، 1987م؛
  13. «بشردوستي در ادبيّات فارسي»، مجلّه‌ی ايندو ايرانيكا، كلكته 1998م؛
  14. «بازديد تاگور از ايران و ترجمه‌هاي آثارش به فارسي» (انگليسي)، 2000م؛
  15. «تأثير زبان و ادب فارسي، بر زبان و ادب پنجابي»(به زبان پنجابي)، پنجاب آكادمي، دهلي، 1982م؛
  16. «تصوير هند در زبان و ادبيات فارسي» (انگليسي)، 2001م.